Aby przyznana została renta z tytułu niezdolności do pracy, ubezpieczony musi spełnić łącznie następujące warunki:
-
jest niezdolny do pracy,
-
ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy,
-
niezdolność do pracy powstała w ściśle wyznaczonych przepisami okresach składkowych(okres zatrudnienia,okres ubezpieczenia) lub nieskładkowych(np. w okresie pobierania zasiłku chorobowego lub opiekuńczego), albo nie póżniej niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.
Osoba niezdolna do pracy
Renta może być przyznana z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy.
Osobą całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy.
Osobą częściową niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy, zgodnej z posiadanym przez nią poziomem kwalifikacji.
Wymagany okres składkowy i nieskładkowy
Okres składkowy i nieskładkowy wymagany do przyznania renty zależy od wieku osoby starającej się o rentę.
|
Staż pracy |
Niezdolność do pracy powstała w wieku |
|
1 rok |
przed ukończeniem 20 lat |
|
2 lata |
od 20 do 22 lat |
|
3 lata |
od 22 do 25 lat |
|
4 lata |
od 25 do 30 lat |
|
5 lat |
powyżej 30 lat |
U osób, których niezdolność do pracy powstała po ukończeniu 30 roku życia, 5 lat wymaganego stażu musi wystąpić w ciągu ostatnich dziesięciu lat przed zgłoszeniem wniosku o rentę lub przed dniem powstania niezdolności do pracy.
Jeżeli ubezpieczony nie osiągnął stosownego do wieku okresu składkowego i nieskładkowego, warunek posiadanego wymaganego okresu jest spełniony, gdy ubezpieczony został zgłoszony do ubezpieczenia:
-
przed ukończeniem 18 lat
albo
-
w ciągu 6 miesięcy po ukończeniu nauki w szkole ponadpodstawowej, ponadgimnazjalnej lub wyższej.
Zachodzi również konieczność, by do dnia powstania niezdolności do pracy osoba starająca się o rentę miała, bez przerwy lub z przerwami nieprzekraczającymi 6 miesięcy, okresy składkowe i nieskładkowe.
Renta z tytułu niezdolności do pracy przy krótszym okresie składkowym:
Jeśli niezdolność do pracy powstanie na skutek choroby zawodowej, spowodowana będzie wypadkiem przy pracy albo nastąpi na skutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy, ubezpieczony może otrzymać rentę z tytułu niezdolności do pracy nie posiadając wymaganego minimalnego stażu zawodowego.
1. niezdolność do pracy spowodowana chorobą zawodową
W przypadku choroby zawodowej trzeba przedstawić decyzję o stwierdzeniu tej choroby. Lekarz orzecznik może orzec celowość przekwalifikowania zawodowego.
2. wypadek przy pracy
Stan zdrowia poszkodowanego ocenia lekarz orzecznik ZUS. Może również stwierdzić konieczność przekwalifikowania zawodowego.
Powyższe świadczenia rentowe z ubezpieczenia wypadkowego otrzymuje osoba niezależnie od długości okresu ubezpieczenia wypadkowego oraz bez względu na datę powstania niezdolności do pracy spowodowanej wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową.
3. renta na skutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy
Regulacje dotyczące tego zagadnienia znajdują się w ustawie emerytalnej. Ustawa wypadkowa nie przewiduje możliwości przyznania takich świadczeń. Analizę niezdolności do pracy również ustala lekarz orzecznik.


